Karl Deisseroth, Peter Hegemann i Georg Nagel zostali laureatami Nagrody Nobla 2026 w dziedzinie medycyny lub fizjologii. Komitet Noblowski w Sztokholmie ogłosił w poniedziałek, że naukowcy zostali docenieni za odkrycia dotyczące aktywowanych światłem kanałów jonowych oraz za rozwój optogenetyki. To pierwsza Nagroda Nobla przyznana w tym roku.
Optogenetyka to technologia, która pozwala kontrolować aktywność pojedynczych komórek nerwowych za pomocą światła. Dzięki pracom laureatów możliwe stało się obserwowanie w żywym mózgu, jak powstają wspomnienia, uczucia i zachowania. Metoda ta zmieniła zasady gry w neurobiologii, umożliwiając precyzyjne badanie mechanizmów działania mózgu w czasie rzeczywistym.
Tegoroczna edycja Nagród Nobla jest wyjątkowa, ponieważ przypada w 125-lecie tego prestiżowego wyróżnienia. Z tej okazji laureaci otrzymają rekordową sumę 12 milionów koron szwedzkich, co odpowiada około 1,27 miliona dolarów. Wysokość nagrody została zwiększona, by uczcić jubileusz fundacji.
Odkrycia Deisserotha, Hegemanna i Nagela mają szerokie zastosowanie nie tylko w badaniach podstawowych, ale także w potencjalnych terapiach zaburzeń neurologicznych i psychiatrycznych. Optogenetyka pozwala na przykład badać mechanizmy choroby Parkinsona, depresji czy uzależnień. Naukowcy podkreślają, że metoda ta otwiera nowe możliwości w diagnostyce i leczeniu chorób mózgu.
Karl Deisseroth jest profesorem na Uniwersytecie Stanforda, Peter Hegemann związany jest z Uniwersytetem Humboldtów w Berlinie, a Georg Nagel pracuje na Uniwersytecie w Würzburgu. Ich współpraca zaowocowała przełomowymi odkryciami, które położyły fundamenty pod dynamicznie rozwijającą się dziedzinę badań.
Komitet Noblowski ogłosił nazwiska laureatów w poniedziałek w Sztokholmie. W najbliższych dniach poznamy kolejnych noblistów w dziedzinie fizyki, chemii, literatury, pokoju oraz ekonomii. Nagroda w dziedzinie medycyny lub fizjologii tradycyjnie otwiera tydzień ogłoszeń noblowskich.
2