Rosyjska wojna przeciwko Ukrainie jest największym zagrożeniem dla porządku światowego — powiedział we wtorek prezydent Litwy Gitanas Nauseda podczas 81. sesji Zgromadzenia Ogólnego ONZ. Ocenił również, że Moskwa już przegrała tę wojnę, ale nie zostało to jeszcze formalnie uznane.
Wystąpienie Nausedy wpisuje się w szerszą debatę na forum ONZ, gdzie w tym tygodniu przywódcy państw członkowskich zabierają głos na temat bezpieczeństwa międzynarodowego. Prezydent Litwy przedstawił ocenę, że rosyjska agresja stanowi fundamentalne wyzwanie dla ładu światowego, a jej skutki wykraczają poza region Europy Środkowo-Wschodniej.
W tle obrad Zgromadzenia Ogólnego odbywają się spotkania przywódców. Prezydent Francji Emmanuel Macron spotkał się z Donaldem Trumpem i Wołodymyrem Zełenskim przed rozpoczęciem sesji w Nowym Jorku, gdzie naciskał na zawieszenie broni w kwestiach energetycznych między Ukrainą a Rosją.
Prezydent USA Donald Trump rozpoczął swoje wystąpienie przed Zgromadzeniem Ogólnym we wtorek, mówiąc, że «Ameryka wróciła i jest silniejsza, niż kiedykolwiek wcześniej». Powtórzył swoje wyliczenia, według których udało mu się zakończyć osiem wojen, i wezwał państwa członkowskie Międzynarodowego Trybunału Karnego, by opuściły tę «zbójecką instytucję».
Wątek bezpieczeństwa na wschodniej flance NATO pojawił się także w wypowiedzi prezydenta Litwy dotyczącej obecności wojsk amerykańskich. Nauseda przekazał we wtorek, że nowa rotacja wojsk USA jest już w drodze na Litwę. Zapewnił, że amerykańscy żołnierze są niezbędnym elementem zbiorowej obrony i możliwości odstraszania. Szef dyplomacji Litwy Kęstutis Budrys podkreślił z kolei, że to potężny sygnał jedności i determinacji sojuszników.
Ocena Nausedy, że Rosja już przegrała wojnę, choć nie została ona formalnie uznana, kontrastuje z równoległymi wypowiedziami innych przywódców. Prezydent Karol Nawrocki powiedział we wtorek, że wojna USA i Izraela z Iranem «jest kłopotliwa» ze względu na rosnące ceny paliw, dodając jednocześnie, że «większym zagrożeniem jest Iran z bombą atomową niż Iran bez bomby atomowej».
Wypowiedzi z Nowego Jorku pokazują, że tegoroczna sesja Zgromadzenia Ogólnego koncentruje się na kilku równoległych kryzysach: wojnie w Ukrainie, sytuacji na Bliskim Wschodzie oraz roli Stanów Zjednoczonych w systemie międzynarodowym. Dla państw bałtyckich kluczowe znaczenie ma potwierdzenie amerykańskiego zaangażowania wojskowego w regionie, które Nauseda przedstawił jako element odstraszania.
Litwa konsekwentnie wskazuje na rosyjskie zagrożenie jako główne wyzwanie dla bezpieczeństwa w regionie. Wystąpienie prezydenta Nausedy na forum ONZ było kolejnym sygnałem, że Wilno oczekuje od społeczności międzynarodowej jednoznacznego stanowiska wobec Moskwy, nawet jeśli formalne uznanie porażki Rosji w wojnie przeciw Ukrainie pozostaje kwestią otwartą.
2